Tiền rẻ nhất thế giới: 10 đồng tiền mất giá nhiều nhất năm 2025

Tiền tệ rẻ nhất thế giới là gì? Câu hỏi này càng trở nên cấp thiết hơn vào năm 2025, một năm đặc trưng bởi khủng hoảng kinh tế toàn cầu, lạm phát dai dẳng và bất ổn chính trị ở nhiều châu lục. Trong khi Brazil đối mặt với việc đồng real mất giá 21,52% trong năm 2024 và đạt mức R$ 5,44 đổi 1 đô la vào tháng 9, thì thực tế của các quốc gia khác còn nghiêm trọng hơn. Một số nước đang trải qua cảnh tiền tệ quốc gia gần như vô dụng, biến cuộc sống hàng ngày thành thử thách kinh tế liên tục.

Lịch sử luôn lặp lại trong các trường hợp này: người dân nhận lương rồi vài ngày sau phát hiện ra số tiền đó không đủ mua nổi một nửa so với trước. Đó là quá trình xói mòn âm thầm sức mua, ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới. Để hiểu rõ hơn về hiện tượng này, chúng ta cần biết các đồng tiền dẫn đầu bảng xếp hạng mất giá và hiểu các cơ chế đằng sau sự sụp đổ kinh tế này.

Hiểu Vì Sao Một Số Đồng Tiền Mất Giá Trị Nhanh Đến Thế

Sự mất giá cực đoan của một đồng tiền không bao giờ xảy ra một cách ngẫu nhiên. Nó luôn là kết quả của sự kết hợp các yếu tố kinh tế và chính trị phá hoại niềm tin của nhà đầu tư và người dân. Có sáu nguyên nhân chính khiến tiền mất giá:

Lạm phát phi mã là yếu tố đầu tiên. Khi giá hàng hóa và dịch vụ tăng theo cấp số nhân — những tình huống giá tăng gấp đôi chỉ trong một tháng — tiền địa phương đơn giản không theo kịp. Trong khi Brazil lo lắng về lạm phát khoảng 5%, một số quốc gia đối mặt với tình trạng đồng tiền không giữ nổi giá trị trong vài ngày.

Bất ổn chính trị kéo dài bổ sung vào bức tranh. Các cuộc đảo chính, nội chiến, thay đổi chính phủ liên tục — khi không có an ninh pháp lý và dự đoán rõ ràng về thể chế, nhà đầu tư bỏ chạy. Trong bối cảnh này, bất kỳ đồng tiền nào cũng chỉ còn là giấy màu.

Các lệnh trừng phạt kinh tế quốc tế như một hình thức cô lập bắt buộc. Khi một quốc gia bị cắt khỏi hệ thống tài chính toàn cầu, đồng tiền của họ mất hoàn toàn khả năng sử dụng trong giao dịch quốc tế. Thương mại quốc tế trở nên bất khả thi và nền kinh tế sụp đổ.

Dự trữ ngoại hối hạn chế khiến Ngân hàng Trung ương bất lực. Không đủ đô la hoặc euro để bảo vệ đồng tiền trong các cuộc khủng hoảng, sự mất giá là điều tất yếu. Giống như một cá nhân không có tiết kiệm đối mặt với tình trạng khẩn cấp.

Chảy máu vốn thể hiện sự hoảng loạn hàng loạt. Khi chính người dân còn thích giữ tiền bằng đô la trong “gối”, thay vì đồng tiền quốc gia, rõ ràng niềm tin đã hoàn toàn biến mất.

Kết hợp lại, các yếu tố này biến đồng tiền của một quốc gia thành biểu tượng của sự yếu kém kinh tế. Trong bối cảnh đó, các đồng tiền trong bảng xếp hạng toàn cầu sẽ xuất hiện như chúng ta sẽ thấy dưới đây.

10 Đồng Tiền Yếu Nhất Thế Giới và Bối Cảnh của Chúng

1. Đồng Libra Liban (LBP) — Vô địch tuyệt đối

Liban đứng đầu bảng xếp hạng mất giá không thể bàn cãi. Chính thức, tỷ giá hối đoái là 1.507,5 libra đổi 1 đô la, nhưng thực tế từ năm 2020 không còn tồn tại tỷ giá này. Trên thị trường chợ đen, nơi các giao dịch thực sự diễn ra, bạn cần hơn 90.000 libra để mua 1 đô la. Tình hình nghiêm trọng đến mức ngân hàng hạn chế rút tiền với số lượng rất nhỏ, nhiều thương nhân ở Beirut từ chối hoàn toàn đồng nội tệ, chỉ chấp nhận đô la Mỹ. Các tài xế Uber thích nhận thanh toán bằng đô la, rõ ràng đồng tiền quốc gia đã mất chức năng cơ bản của nó.

2. Đồng Rial Iran (IRR) — Nạn nhân của các lệnh trừng phạt

Các lệnh trừng phạt của Mỹ biến rial thành đồng tiền của nền kinh tế yếu ớt. Với 100 R$, một người có thể trở thành “triệu phú” rial Iran — tỷ giá quy đổi lên tới 7.751,94 rial cho 1 real. Chính phủ cố gắng kiểm soát tỷ giá, nhưng nhiều tỷ giá chéo vẫn tồn tại ngoài đường phố. Một hiện tượng thú vị xuất hiện: giới trẻ Iran đang đổ xô sang tiền điện tử. Bitcoin và Ethereum trở thành nơi dự trữ giá trị đáng tin cậy hơn chính đồng tiền quốc gia. Đối với nhiều người Iran, đầu tư vào tiền điện tử là cách duy nhất để giữ và mở rộng vốn.

3. Đồng Dong Việt Nam (VND) — Trường hợp của nền kinh tế đang phát triển

Có một mô hình khác biệt: Việt Nam có nền kinh tế mở rộng, nhưng đồng tiền vẫn yếu do các quyết định chính sách tiền tệ. Khi rút 1 triệu đồng từ máy ATM, bạn nhận được một số tiền trông như trong truyện viễn tưởng. Đối với du khách, điều này thật tuyệt — 50 USD đủ tiêu dùng thoải mái trong nhiều tuần. Nhưng đối với người Việt, điều đó đồng nghĩa với nhập khẩu đắt đỏ và sức mua quốc tế hạn chế.

4. Kip Lào (LAK) — Sức yếu của nền kinh tế nhỏ

Lào đối mặt với cấu trúc kinh tế phức tạp: nền kinh tế nhỏ, phụ thuộc nặng nề vào nhập khẩu và lạm phát dai dẳng. Kip quá yếu đến mức tại biên giới Thái Lan, thương nhân thích nhận tiền baht Thái. Sự từ chối thực tế này phản ánh đúng tình trạng của đồng tiền.

5. Đồng Rupiah Indonesia (IDR) — Trường hợp của nền kinh tế lớn nhất khu vực

Dù là nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á, rupiah chưa bao giờ mạnh lên — từ năm 1998 đã yếu. Indonesia mang lại lợi thế đặc biệt cho du khách Brazil: Bali cực kỳ rẻ. Với 200 R$ mỗi ngày, có thể sống thoải mái. Sự chênh lệch này phản ánh thực tế của hàng triệu người Indonesia kiếm tiền bằng đồng tiền yếu này.

6. Đồng Som Uzbekistan (UZS) — Di sản của nền kinh tế đóng cửa

Khoảng 12.800 som Uzbekistan đổi lấy 1 đô la. Uzbekistan đã thực hiện nhiều cải cách kinh tế trong những năm gần đây, nhưng đồng tiền vẫn mang nặng di sản của nền kinh tế cô lập trong nhiều thập kỷ. Quốc gia cố gắng thu hút đầu tư nước ngoài, nhưng đồng tiền vẫn yếu và mất giá.

7. Đồng Franc Guinea (GNF) — Giàu tài nguyên, nghèo tiền tệ

Guinea có trữ lượng vàng và bauxit dồi dào — tài nguyên khoáng sản ấn tượng. Tuy nhiên, bất ổn chính trị kéo dài và tham nhũng lan tràn ngăn cản tài nguyên này trở thành sức mạnh tiền tệ. Franc Guinea (khoảng 8.600 GNF đổi 1 đô la) thể hiện sự ngắt kết nối giữa tài nguyên thiên nhiên và ổn định kinh tế.

8. Đồng Guarani Paraguay (PYG) — Đồng tiền của người láng giềng mất giá

Quốc gia láng giềng Paraguay duy trì nền kinh tế tương đối ổn định, nhưng đồng guarani luôn yếu — khoảng 7,42 PYG đổi 1 real. Đối với người Brazil, điều này có nghĩa là Ciudad del Este vẫn là thiên đường mua sắm, nơi sức mua nhân lên.

9. Đồng Ariary Madagascar (MGA) — Nghèo đói phản ánh qua tiền tệ

Madagascar nằm trong số các quốc gia nghèo nhất thế giới, và đồng ariary của họ phản ánh điều đó. Khoảng 4.500 MGA đổi lấy 1 đô la. Nhập khẩu đắt đỏ, dân cư gần như không có sức mua quốc tế.

10. Đồng Franc Burundi (BIF) — Kết thúc bằng sự yếu ớt cực độ

Franc Burundi có tỷ giá khoảng 550 BIF đổi 1 real — quá yếu đến mức để mua số lượng lớn, người dân phải mang theo túi tiền giấy. Bất ổn chính trị kéo dài của Burundi thể hiện rõ qua sự mong manh của đồng tiền này.

Những Câu Chuyện Thực Tế: Tiền Rẻ Nhất Ảnh Hưởng Thế Nào Đến Cuộc Sống Người Dân

Các con số và tỷ giá chỉ kể một phần câu chuyện. Ảnh hưởng thực sự của tiền rẻ nhất thế giới thể hiện qua các quyết định hàng ngày của hàng triệu người. Một nhà báo kể lại trải nghiệm tại Liban: ở Beirut, những cảnh tượng bình thường trở nên siêu thực. Một người bạn đi du lịch trong khu vực chụp một bó tiền trông như tiền trong Monopoly — hơn 50.000 lira Lebanon, tương đương chưa đến 3 real.

Tại Tehran, tình hình vượt ra ngoài việc đồng tiền yếu đi đơn thuần. Người dân trẻ, đối mặt với lạm phát tiêu hao tiết kiệm, đã tìm đến Bitcoin và Ethereum như một phương án. Đầu tư vào tiền điện tử không chỉ là hoạt động đầu cơ — đó là cách sinh tồn kinh tế của nhiều gia đình Iran.

Những bối cảnh này phản ánh thực tế đằng sau các số liệu thống kê: tiền rẻ nhất thế giới không chỉ là một hiện tượng tài chính kỳ lạ. Đó là biểu hiện thẳng thắn của khủng hoảng chính trị, bất ổn thể chế và sự mất niềm tin vào nền kinh tế quốc gia.

Tiền Rẻ Nhất Thế Giới Dạy Gì Về Đầu Tư

Đối với nhà đầu tư Việt Nam, bảng xếp hạng tiền rẻ nhất mang lại những bài học kinh tế quý giá. Bài học đầu tiên: các nền kinh tế yếu ớt tiềm ẩn rủi ro lớn. Đồng tiền mất giá có thể trông như cơ hội mua rẻ, nhưng thực tế các quốc gia này đang trải qua khủng hoảng sâu sắc với ít hy vọng phục hồi gần.

Bài học thứ hai: có cơ hội thực tiễn trong du lịch và tiêu dùng. Các điểm đến có đồng tiền yếu mang lại lợi thế tài chính thực sự cho ai mang theo đô la, euro hoặc thậm chí real. Bali và Ciudad del Este là ví dụ điển hình.

Bài học thứ ba: theo dõi sự sụp đổ của các đồng tiền mang lại kiến thức thực tiễn về vĩ mô. Các tác động của lạm phát, tham nhũng và bất ổn không còn là lý thuyết trừu tượng nữa mà trở thành thực tế rõ ràng. Hiểu biết này là điều cần thiết cho bất kỳ nhà đầu tư nào muốn xây dựng danh mục bền vững.

Tiền rẻ nhất thế giới là triệu chứng — chứ không phải bệnh. Bệnh là thiếu niềm tin, thiếu các thể chế vững mạnh và bất ổn chính trị. Ghi nhớ những bài học này để đảm bảo vốn của bạn duy trì và mở rộng giá trị theo thời gian, được bảo vệ khỏi các kịch bản cực đoan biến tiền tệ thành giấy màu không còn giá trị.