
Chỉ báo On-Balance Volume (OBV) là một đường cộng dồn, liên tục cộng hoặc trừ khối lượng giao dịch dựa theo hướng biến động giá. Chỉ báo này được xây dựng nhằm đánh giá xem liệu có đủ “khối lượng” hỗ trợ cho xu hướng thị trường hiện tại hay không. Khối lượng giao dịch thể hiện tổng số tài sản được trao đổi trong một khoảng thời gian nhất định, phản ánh mức độ tham gia thị trường; giá đóng cửa là mức giá giao dịch cuối cùng trong khung thời gian đó.
OBV là một công cụ phổ biến trong các bảng phân tích kỹ thuật. Dù không trực tiếp tạo ra tín hiệu mua hoặc bán, OBV đóng vai trò là công cụ hỗ trợ để đánh giá sức mạnh xu hướng và xác thực các điểm phá vỡ. OBV có thể áp dụng cho cả thị trường tiền mã hóa và chứng khoán, đặc biệt hữu ích trong việc loại bỏ nhiễu do biến động mạnh ở các token có độ biến động cao.
Nguyên lý cốt lõi của OBV là “cộng khối lượng khi giá đóng cửa tăng, trừ khi giá đóng cửa giảm”. Khi giá đóng cửa cao hơn kỳ trước, điều này cho thấy bên mua chiếm ưu thế, do đó khối lượng của kỳ đó sẽ được cộng vào chỉ báo. Ngược lại, nếu giá đóng cửa thấp hơn, bên bán chiếm ưu thế và khối lượng sẽ bị trừ đi.
Bạn có thể hình dung OBV giống như tiếng cổ vũ tích lũy tại một cuộc đua: khi vận động viên (giá) bứt phá tiến lên và tiếng cổ vũ (khối lượng) ngày càng lớn, điều đó báo hiệu sự ủng hộ mạnh mẽ và niềm tin vào xu hướng. Nếu vận động viên vẫn tiến nhưng sự cổ vũ giảm dần, động lực có thể đang suy yếu.
Cách tính OBV gồm ba bước:
Khi phân tích biểu đồ, cần chú ý hai yếu tố: (1) xu hướng OBV đang tăng hay giảm; (2) OBV có lập đỉnh hoặc đáy mới đồng bộ với biến động giá hay không. Để phân tích mượt mà hơn, nhiều nhà giao dịch sẽ chồng thêm đường trung bình động lên OBV—giúp làm trơn các dao động ngắn hạn và dễ quan sát xu hướng trung hạn hơn.
OBV chủ yếu được dùng trên thị trường tiền mã hóa để xác nhận các điểm phá vỡ và nhận diện “phân kỳ”. Phân kỳ xuất hiện khi giá và OBV di chuyển ngược chiều nhau—chẳng hạn giá lập đỉnh mới nhưng OBV không tăng tương ứng—báo hiệu khối lượng không đủ hỗ trợ ở vùng giá cao và có khả năng đảo chiều xu hướng.
Trong thị trường có xu hướng, nếu Bitcoin phá vỡ ngưỡng kháng cự quan trọng đồng thời OBV cũng lập đỉnh mới, điều này củng cố độ tin cậy của điểm phá vỡ. Trong giai đoạn tích lũy đi ngang, nếu giá di chuyển ngang nhưng OBV tăng dần, thường cho thấy bên mua đang âm thầm tích lũy.
Tính đến năm 2024, hầu hết các nền tảng giao dịch lớn (bao gồm Gate) đều tích hợp sẵn chỉ báo OBV. Quan sát OBV trên biểu đồ 4 giờ và ngày giúp giảm nhiễu thị trường.
Có ba loại tín hiệu OBV chính:
OBV nhấn mạnh “khối lượng cộng dồn theo hướng”, tập trung vào tính liên tục của mối quan hệ giá–khối lượng. MACD đo động lượng dựa trên đường trung bình động của giá—phản ánh tốc độ tăng hoặc giảm giá. Cột khối lượng chỉ thể hiện tổng khối lượng của mỗi kỳ mà không chỉ ra hướng biến động.
Trong thực tế, sử dụng OBV để xác thực các điểm phá vỡ và phân kỳ; dùng MACD để đánh giá các giai đoạn tăng tốc; dùng cột khối lượng để phát hiện đột biến bất thường ở từng cây nến. Kết hợp cả ba tạo nên quy trình phân tích mạnh mẽ: đầu tiên kiểm tra OBV có đồng thuận với các mức giá quan trọng, tiếp theo dùng MACD xác nhận động lượng, cuối cùng xem cột khối lượng để phát hiện hoạt động bất thường trên từng cây nến.
Để thêm và sử dụng OBV trên biểu đồ Gate:
Luôn kết hợp quản lý rủi ro—chẳng hạn như lệnh cắt lỗ và xác định quy mô vị thế—để tránh rủi ro khi chỉ dựa vào một chỉ báo duy nhất.
Lưu ý rủi ro: Không chỉ báo nào đảm bảo lợi nhuận. Để bảo vệ vốn, luôn sử dụng lệnh cắt lỗ, đa dạng hóa vị thế và lên kế hoạch trước—tránh quyết định chỉ dựa vào OBV.
OBV phát huy hiệu quả nhất với các chiến lược giao dịch theo sóng và xu hướng, cho tín hiệu rõ ràng hơn trên khung 4 giờ và ngày nhờ loại bỏ nhiễu. Ở các khung rất ngắn (như biểu đồ phút), mức nhiễu cao có thể tạo ra tín hiệu trái chiều.
Một số phương pháp khuyến nghị:
Chỉ báo On-Balance Volume tận dụng mối quan hệ giá–khối lượng cộng dồn để giúp xác định các biến động giá có được hỗ trợ mạnh về khối lượng hay không—lý tưởng để xác nhận điểm phá vỡ và phát hiện phân kỳ. Trong thực tế, kết hợp OBV với các vùng giá quan trọng, MACD và cột khối lượng sẽ nâng cao hiệu quả phân tích. Trên Gate, bạn có thể tích hợp OBV với đường trung bình động, cảnh báo và quản lý cắt lỗ để xây dựng quy trình giao dịch an toàn hơn. Lưu ý: xem OBV là công cụ hỗ trợ—không phải yếu tố quyết định duy nhất—và luôn ưu tiên kiểm soát rủi ro, xác định quy mô vị thế hợp lý để đạt kết quả tối ưu.
Các cột màu trên biểu đồ OBV thể hiện áp lực mua và bán: cột đỏ đại diện cho khối lượng trong các đợt tăng giá (sức mua), còn cột xanh lá biểu thị khối lượng trong các giai đoạn giảm giá (sức bán). Cột đỏ dài cho thấy lực mua mạnh trong các đợt tăng; cột xanh lá dài phản ánh lực bán quyết liệt khi giá giảm. Độ cao tương đối của các cột này giúp đánh giá tâm lý thị trường tổng thể.
Một đột biến bất thường thường báo hiệu sự kiện thị trường cực đoan—chẳng hạn các nhà đầu tư lớn thực hiện giao dịch khối lượng lớn, dòng vốn lớn đổ vào hoặc thay đổi mạnh về tâm lý. Những đột biến này thường xuất hiện trước các pha đảo chiều hoặc tăng tốc xu hướng; luôn xác nhận bằng mô hình nến để phân biệt giữa nhịp hồi và đảo chiều thực sự. Nhà đầu tư mới nên tránh giao dịch chỉ dựa vào đột biến—hãy chờ xác nhận từ các cây nến tiếp theo.
Đáy: Khi các cột xanh lá thu nhỏ về mức rất thấp rồi xuất hiện cột đỏ tăng mạnh kèm giá đi ngang, lực bán có thể đã cạn và bên mua bắt đầu tham gia. Đỉnh: Khi cột đỏ dần thu nhỏ còn cột xanh lá tăng vọt khi giá giảm, sức mua yếu đi và bên bán chiếm ưu thế. Tuy nhiên, chỉ dựa vào OBV để xác định đỉnh/đáy là rủi ro—luôn kết hợp với vùng hỗ trợ/kháng cự và mô hình nến để xác nhận.
Các khung thời gian ngắn (5 hoặc 15 phút) biến động mạnh, thường xuyên xuất hiện đột biến và tín hiệu giả—chủ yếu phù hợp với các nhà giao dịch lướt sóng chuyên nghiệp. Khung thời gian dài (ngày hoặc tuần) cho tín hiệu ổn định, đáng tin cậy hơn, phù hợp với người mới tập trung vào phân tích xu hướng hoặc vị thế trung hạn. Nên bắt đầu học trên biểu đồ ngày trước khi áp dụng OBV cho các khung ngắn để tránh bị nhiễu.
Đầu tiên, hãy đảm bảo OBV đã được bật trên biểu đồ Gate. Để nhận diện tín hiệu hợp lệ:


